Rossiya 20-oktabr kuni Markaziy banki tomonidan e’lon qilingan ma’lumotlarga ko’ra, harbiy byudjetni to’ldirish maqsadida 1998-yildan beri eng katta oltin sotuvini o’tkazdi. Bu yil budjet taqchilligi 7,3 trillion rublga yetgan bo’lib, bu raqam dastlabki rejalardan ikki barobar ko’pdir.
Oltin zaxiralari qanday o’zgarmoqda?
Sentabr oyida Rossiyaning oltin zaxirasi 0,2 million troya unsiyasiga, ya’ni taxminan 6,2 tonnaga qisqardi. Buning natijasida oltin zaxirasi 2019-yil oxiridan beri eng past darajaga tushib, 72,8 million unsiyaga yetdi. Oltin zaxirasining kamayishi Markaziy bankning oxirgi o’n yilliklarda eng katta sotuvini boshlaganidan buyon kuzatilmoqda. 2022-yil boshidan beri Rossiya Markaziy banki oltin zaxiralarini sotishda faollik ko’rsatmoqda, bu esa iqtisodiy holat va harbiy byudjetga ta’sir qilmoqda.
Bu jarayonning sabablari ko’p jihatdan xalqaro iqtisodiy sharoitlar bilan bog’liq. Rossiyaning oltin zaxirasi kamaygan sari, bu mamlakatning iqtisodiy barqarorligini ta’minlash va harbiy xarajatlarni qoplash uchun zarur mablag’larni ta’minlashda muhim ahamiyatga ega bo’ladi.
Xalqaro bozor va eksport yo’nalishlari
Xitoy Rossiyadan oltin xarid qilishda tarixiy rekord darajasiga yetdi. Yanvar-iyul oylarida Hongkongga 100 tonnaga yaqin oltin olib kelingan, bu o‘tgan yilning shu davriga nisbatan uch barobar ko’pdir. Rossiya oltinining bir qismi Xitoyga oqib ketmoqda va dunyodagi eng yirik London bozori Rossiya oltini uchun eshiklarini yopganidan so‘ng, rossiyalik yetkazib beruvchilar eksportni sharqqa yo‘naltirmoqda.
Oltin xarid qilishda Xitoyning o’sishi Rossiya uchun qimmatbaho metall savdosida yangi imkoniyatlar yaratmoqda. Shuningdek, bu jarayon Rossiyaning oltin zaxiralarini boshqa yo’nalishlarga yo’naltirishga yordam bermoqda, ammo bu o’z navbatida xalqaro bozorda narxlar va raqobatga ta’sir etishi mumkin.
Oltin sotuvining sabablari
Rossiya Markaziy banki tomonidan amalga oshirilayotgan oltin sotuvlari, Moliya vazirligi tomonidan Milliy farovonlik jamg‘armasi (FOB) aktivlari bilan bog‘liq operatsiyalarni aks ettirish bilan bog‘liq deb ta’kidlanmoqda. Oltin sotuvining ko‘payishi Rossiya iqtisodiyoti va harbiy byudjetiga zarur bo‘lgan mablag‘larni ta’minlash maqsadida amalga oshirilmoqda.
Oltin zaxiralarining kamayishi va sotuvlarining oshishi Rossiya iqtisodiyotining global bozorlar bilan aloqasini ta’sir qiladi. Ushbu jarayon global iqtisodiyotdagi o’zgarishlarni ham o’z ichiga oladi. Rossiya, o’z zaxiralarini boshqarish va iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda davom etmoqda.
Ushbu maqolani kirill alifbosida ham o’qishingiz mumkin.